سونوگرافی فولیکول

سونوگرافی فولیکولومتری یکی از مهم ترین روش های بررسی تخمک گذاری در زنان است که نقش بسیار مهمی در تشخیص علت ناباروری و تعیین بهترین زمان برای بارداری دارد. در این روش، پزشک با استفاده از سونوگرافی رشد فولیکول های تخمدان را در طول چرخه قاعدگی بررسی می کند تا زمان دقیق آزاد شدن تخمک مشخص شود.

بسیاری از خانم هایی که با مشکل ناباروری، قاعدگی نامنظم یا سندرم تخمدان پلی کیستیک مواجه هستند، برای انجام سونوگرافی فولیکولومتری به پزشک ارجاع داده می شوند. این روش اطلاعات ارزشمندی درباره عملکرد تخمدان ها و کیفیت تخمک گذاری در اختیار پزشک قرار می دهد.

در مرکز سونوگرافی سروش، بررسی های تخصصی زنان و بارداری توسط دکتر زهره محمدزاده انجام می شود. ایشان فارغ التحصیل پزشکی عمومی از دانشگاه علوم پزشکی مشهد بوده و دوره تخصصی رادیولوژی و سونوگرافی را در بیمارستان امام رضا(ع) مشهد گذرانده اند. همچنین با شرکت مستمر در کنگره های تخصصی رادیولوژی، ماموگرافی و دوره های پیشرفته غربالگری جنین، همواره دانش خود را مطابق با استانداردهای روز پزشکی به روز نگه داشته اند.

سونوگرافی فولیکول چیست؟

سونوگرافی فولیکول بهترین روش برای دانستن روز تخمک گذاری است، این سونوگرافی زمان مناسب بلوغ تخمک ها و تخمک گذاری را مشخص می‌کند. در این سونوگرافی،  ضخامت آندومتر ها به راحتی قابل اندازه گیری است. ضخامت آندومتر در بارداری فرد نقش بسیار مهمی دارد به طوری که اگر ضخامت آندومتر پایین باشد باروری به سختی انجام می شود و یا حتی ممکن است باروری صورت نگیرد. اندازه گیری آندومتر ها فقط از طریق سونوگرافی ممکن است. سونوگرافی فولیکول به سونوگرافیست این اجازه را می‌دهد که همه ی ساختارهای داخل لگن از جمله تخمدان ها، لوله های رحمی، و رحم را مشاهده کند. اولین موردی که در طی این سونوگرافی مورد بررسی قرار می‌گیرد، تعداد فولیکول های در حال توسعه می‌باشد. زوجی که دچار ناباروری هستند می‌توانند با کمک سونوگرافی فولیکول ضخامت و قطر آندومتر را مورد بررسی قرار دهند تا متوجه شوند فرد قدرت باروری دارد یا خیر.

مزایای سونوگرافی فولیکول

اصلی ترین مزیت سونوگرافی فولیکول برای درمان نازایی است. از شایع ترین دلایل عدم باروری در بین خانم ها عدم تخمک گذاری می‌باشد. که شما با انجام دادن این سونوگرافی می‌توانید دلیل عدم تخمک گذاری در تخمدان های خود را بدانید و به درمان آن بپردازید. از دیگر مزیت های سونوگرافی فولیکول بی خطر بودن آن است و هیچ گونه عوارضی ندارد. همچنین تشخیص درست و سریع و درمان دقیق به وسیله سونوگرافی فولیکول امکان پذیر می‌باشد.

علت انجام سونوگرافی فولیکول

برای افرادی که قصد بارداری دارند اما به نتیجه ای نرسیده اند، یکی از مراحلی که برای درمان صورت می‌گیرد، تعیین زمان تخمک گذاری می‌باشد. سونوگرافی فولیکول برای موارد زیر تجویز می‌شود:

• منظم بودن زمان تخمک گذاری
• نداشتن تخمک گذاری
• داشتن سقط جنین در گذشته و دچار ناباروری شدن
• افرادی که از داروی کلومید استفاده می‌کنند.

چگونگی انجام سونوگرافی فولیکول

در انجام این سونوگرافی هم می توان از روش سونوگرافی شکم و هم می توان از روش واژینال استفاده کرد که این روش طبق تشخیص و تجویز پزشک معالج صورت می گیرد. اما باید در نظر داشت که روش واژینال دقیق تر است. پیش از انجام سونوگرافی فولیکول باید مثانه ی خود را خالی نمایید. برای انجام سونوگرافی باید تمام لباس های پایین تنه ی خود را خارج کنید و روپوش مخصوص سونوگرافی را بپوشید. با دراز کشیدن روی تخت مخصوص سونوگرافی، متخصص سونوگرافی پروب پلاستیکی استریل شده را درون واژن قرار می‌دهد. با حرکت پروب نمای تخمدان ها مشخص شده و تعداد فولیکول های موجود نیز قابل شمارش خواهد بود. انجام سونوگرافی فولیکول بسته به شرایط فرد حدود 5 تا 10 دقیقه زمان می‌برد. سونوگرافی فولیکول یک روش کم تهاجم و بدون درد است و ناراحتی خاصی برای بیمار ایجاد نمی‌کند. توجه داشته باشید برای جلوگیری از عوارض جبران ناپذیر و نتیجه ی قطعی به بهترین مرکز سونوگرافی در تهران مراجعه کنید.

چه مواردی در سونوگرافی فولیکول تشخیص داده می‌شود؟

سونوگرافی فولیکول یکی از روش های مهم برای تشخیص و نظارت بر سلامت تولید مثل زنان است. این روش به پزشک اطلاعات کاملی برای تشخیص مسائل باروری و ارزیابی تخمدان ها ارائه می‌دهد. در طی انجام سونوگرافی فولیکول موارد زیر تشخیص داده شده و مورد بررسی قرار می‌گیرند:

• نظارت دقیق بر رشد فولیکول ها در طول دوره تخمک گذاری و کمک به پزشک برای تعیین زمان مناسب برای باروری
• اندازه گیری دقیق اندازه و تعداد فولیکول ها برای ارزیابی سلامت تولید مثل زنان
• بررسی علت عدم بارداری
• بررسی وضعیت و ساختار دقیق تخمدان ها
• بررسی ضخامت لایه داخلی و وضعیت رحم
• پیگیری روند درمان های هورمونی

بهترین زمان برای انجام سونوگرافی فولیکول چه موقع است؟

شما با توجه به دوره های قاعدگی خود، زمان تخمک گذاری خود را به طور نسبی تعیین می‌کنید و با مشورت با پزشک معالج خود و اطلاع زمان تخمک گذاری روز سونوگرافی شما مشخص می‌شود. به طور معمول روز ۱۴ ام بعد از شروع قاعدگی شما روز تخمک گذاری می‌باشد، از نشانه های روز قبل از تخمک گذاری می‌توان به ترشحات روشن رنگ و شفاف، افزایش دمای بدن و سفت شدن و حساس شدن سینه ها اشاره کرد. پیشنهاد می‌شود در طی یک چرخه ی قاعدگی 4 تا 6 سونوگرافی انجام شود. تکرار سونوگرافی ها سبب می‌شود تا زمان دقیق تخمک گذاری ها مشخص شود.

سونوگرافی فولیکولومتری چه کاربردی دارد؟

مهم ترین کاربردهای فولیکولومتری عبارتند از:

• تعیین زمان دقیق تخمک گذاری
• بررسی علت ناباروری در زنان
• ارزیابی پاسخ بدن به داروهای تحریک تخمک گذاری
• تعیین بهترین زمان برای IUI و IVF
• بررسی عملکرد تخمدان ها
• تشخیص اختلالات تخمک گذاری

به همین دلیل پزشکان از فولیکولومتری به عنوان یکی از مهم ترین روش های بررسی باروری زنان استفاده می کنند.

اندازه فولیکول برای بارداری چقدر باید باشد؟

یکی از سوالات رایج بیماران این است که اندازه فولیکول برای بارداری چقدر باید باشد. فولیکول ها در طول سیکل قاعدگی رشد می کنند و زمانی که قطر آنها به حدود 18 تا 24 میلی متر برسد، آمادگی لازم برای آزاد کردن تخمک را پیدا می کنند.

البته تنها اندازه فولیکول اهمیت ندارد. وضعیت هورمون ها، ضخامت آندومتر و سلامت عمومی سیستم باروری نیز در موفقیت بارداری نقش مهمی دارند. به همین دلیل تفسیر نتایج فولیکولومتری باید توسط پزشک متخصص انجام شود.

چه افرادی به سونوگرافی فولیکولومتری نیاز دارند؟

انجام این سونوگرافی معمولا برای افراد زیر توصیه می شود:

• خانم هایی که برای بارداری با مشکل مواجه هستند.
• افراد مبتلا به تنبلی تخمدان یا PCOS.
• زنانی که پریودهای نامنظم دارند.
• افرادی که تحت درمان ناباروری قرار گرفته اند.
• زوج هایی که قصد تعیین دقیق زمان تخمک گذاری را دارند.

در این افراد، بررسی تخمک گذاری با سونوگرافی می تواند شانس موفقیت درمان و بارداری را افزایش دهد.

بهترین زمان انجام سونوگرافی فولیکولومتری

بهترین زمان فولیکولومتری به طول سیکل قاعدگی بستگی دارد اما معمولا اولین سونوگرافی بین روز هشتم تا دهم سیکل انجام می شود. پس از آن ممکن است پزشک هر یک تا سه روز یک بار سونوگرافی را تکرار کند تا زمان دقیق تخمک گذاری مشخص شود.

در زنان با سیکل های نامنظم، زمان انجام سونوگرافی بر اساس نظر پزشک تعیین خواهد شد.

آیا سونوگرافی فولیکولومتری خطر دارد؟

سونوگرافی فولیکولومتری یک روش کاملا ایمن و بدون اشعه است و هیچ خطری برای سلامت زنان ندارد. این روش سال هاست در مراکز تخصصی زنان و ناباروری مورد استفاده قرار می گیرد و یکی از مطمئن ترین روش های بررسی تخمک گذاری محسوب می شود.

جمع بندی

سونوگرافی فولیکولومتری یا سونوگرافی تخمک گذاری یکی از دقیق ترین روش های ارزیابی باروری زنان است که به پزشک کمک می کند زمان تخمک گذاری و عملکرد تخمدان ها را بررسی کند. این روش به ویژه در تشخیص ناباروری، بررسی تنبلی تخمدان و برنامه ریزی برای بارداری طبیعی یا درمان های کمک باروری اهمیت زیادی دارد. انجام فولیکولومتری در یک مرکز تخصصی و تحت نظر پزشک با تجربه می تواند نقش مهمی در افزایش شانس بارداری و تشخیص دقیق مشکلات باروری داشته باشد.